تو این مطلب شما رو با نحوه درست مسواک زدن آشنا می کنیم. لازم است با روش صحیح مسواک زدن آشنا شوید.  مسواک زدن صحیح یکی از ارکان های اصلی بهداشت دهان و دندان میباشد. کمتر کسی را می توان یافت که در طی شبانه روز مسواک نزند ولی چیزی که کمتر بهش توجه میشه نحوه صحیح مسواک زدن هست، به طوری که در اکثر موارد مسواک زدن با مسواک نزدن زیاد تفاوتی نمیکند! یادگیری مسواک صحیح زدن کمک شایانی در امر بهداشت دهان و دندان خواهد داشت هر چند که آموزش صحیح مسواک زدن حضوری بهتر است ولی خوب با توجه به امکانات محدود تصویری و نوشتاری سعی میکنیم که به طور عملی به این مقوله بپردازیم

هدف اصلی از مسواک زدن را اگر بدانیم کمک بزرگی در عملکرد ما خواهد گذاشت …. هدف اصلی یک مسواک زدن صحیح پاک کردن کلیه مواد غذائی همراه با مواد رسوبی مختلف و میکروارگانیسم هائی که به طور طبیعی بر روی کلیه سطوح دندان جایگزین شده اند میباشد مسواک زدن وقتی تکمیل خواهد شد که  مجاورات دندان با لثه و سطح زبان را نیز مورد توجه قرار داد. پس به طور کلی سه نوع مواد است که در لا بلای شیار های دندان ….. بین دندانها و…. بین دندانها و لثه رسوب میکنند :

• مواد غذائی که در طی روز مصرف میشود
• پرو تئینهای بزاق و موادی که در طی شبانه روز براثر تجزیه مواد غذائی در محیط دهان توسط آنزیم ها و میکروبهای موجود در دهان بوجود میآید
• میکروبهائی که به طور طبیعی در محیط دهان وجود دارد

هدف اصلی مسواک زدن پاک کردن کلیه این مواد از سطوح مختلف دندانی است .حال میپردازیم به روش مسواک زدن :

قبل از شروع مسواک زدن باید از تمیز و سالم بودن مسواک خود مطمئن بود که در مقاله ای دیگر شرایط یک مسواک خوب را توضیح خواهم داد…. خمیر دندان به مقدار کافی بر روی سطح مسواک میگذاریم سپس دهان را با آب خیس میکنیم تا خمیر دندان خوب کف کند …. سپس اول از سطح جونده دندانها شروع میکنیم به طوری که با حرکت رفت و برگشتی در روی سطح جونده خمیر دندان بخوبی کف میکند و شیار های موجود بر روی دندان تمیز میشود …. سطوح جونده در هر فک در دو ردیف سمت چپ و راست قرار دارد که از یک سمت فک پائیین شروع کرده و به سمت دیگر رفته و سپس همینطور برای فک بالا اقدام میکنیم …. تمیز کردن سطوح جونده مشکل خواصی ندارد و اگر دقت شود و وقت کافی گذاشته شود بخوبی تمیز میشود …. سپس میرویم سراغ بین دندانها که این کار بدون استفاده از کمک نخ دندان امکانپذیر نیست که در قسمت نحوه صحیح استفاده از نخ دندان توضیح داده ام …. بعد از تمیز شدن بین دندانها میرویم سراغ مجاورات دندان با لثه که به نظر من مهمترین قسمت اموزش مسواک زدن درک نحوه  تمیز کردن این ناحیه میباشد و اکثرا به این قسمت مردم کمتر توجه داشته و مشکل اصلی در رعایت بهداشت هم در تمیز کردن این ناحیه میباشد لذا این قسمت بیشتر توضیح داده میشود

به این تصویر دقت کنید….. حاشیه بین لثه و دندان به صورتی است که شکل آناتومیکی آن فضاهای متعددی را ایجاد میکند که در یک برسی سه بعدی میشود فهمید که در هرسه بعد دارای فضاهائی است که دسترسی مسواک به این نواحی مشکل میباشد این تصویر را به خاطر بسپارید تا دوباره برمیگردیم ….

این تصویر را میبینید …. به طور معمول ما مسواک را به صورت به صورت رفت و برگشتی در سطوح طرفی دندانها حرکت میدهیم که این اشتباه است و اولا در دراز مدت باعث سایش در روی دندان در مجاورات لثه میشود و در ضمن با پریدن پرز های مسواک از روی بر جستگی یک دندان بر روی برجستگی دندان مجاور عملا بین دندانها خوب تمیز نمیشود……خوب پس چه کار باید بکنیم ؟….. قبلا پیشنهاد میکردند که به جای اینکه حرکت رفت و برگشتی مسواک بر روی سطوح کناری دندان به سمت جلو و عقب باشد این حرکت به صورت بالا و پائین باشد …. یعنی مسواک را از سمت لثه به طرف بالا حرکت داده و مسواک بزنیم …… این نیز جوابگوی ما نخواهد بود علت هم این است که باز حاشیه مجاور بین لثه و دندان تمیز نخواهد شد ….. چرا ؟ خوب به عکس قبلی برگردید ….. خود لثه یک برجستگی دارد که هر چه به سمت دندان پیش برویم فرورفتگی ایجاد شده و به دندان ختم میشود ….. سپس دندان نیز یک قوسی دارد و در وسط هایش به حد اکثر بر جستگی میرسد …. خوب در صورت کشیدن پرز مسواک از پائین به بالا و بر عکس این پرز ها از روی برجستگی لثه پریده و بروی برجستگی دندان قرار میگیرد و عملا این حاشیه بین دندان ولثه تمیز نمیشود …. نمیدونم دقت کردید که چی دارم میگم …؟!خوب چه کار باید کرد ….

به این تصویر دقت کنید و خوب گوش کنید به ادامه مبحث؟!….. مسواک را با یک زاویه ۴۵ درجه نسبت به محور طولی دندان بر روی شیار لثه و دندان قرار میدهیم و مقداری فشار میدهیم به سمت پائین تا پرز های مسواک کاملا بین لثه و دندان و همچنین بین دندانها فرو رود ….. مانند شکل …. بعد با یک حرکت لرزشی مناسب و با دامنه کم مسواک را به سمت بالا حرکت میدهیم این حرکت لرزشی محدود باید سه چهار دفعه تکرار شود تا کلیه سطوح غیر قابل دسترس برای مسواک تمیز گردد….

برای سطوح داخلی دندانها نیز به این طریق عمل میکنیم ….. تصویر به خوبی گویا میباشد

برای سطوحی از دندان که در قوس فک قرار دارند باید با مانور مناسب و چرخاندن جهت مسواک دسترسی به نواحی که توضیح دادم را فراهم سازیم ….. به طوری که هر چه از ناحیه دندانهای عقب فک به سمت جلو پیش میرویم جهت مسواک را هم تغییر میدهیم به طوری که در دندانهای جلو کاملا از از پرز های جلوئی مسواک برای تمیز کردن استفاده میکنیم

چند نکته فنی در مسواک زدن

• نقاطی که در طی این مدت مطب داری متوجه شدم که بیمارانم خوب تمیز نمیکنند عبارتند از ۱- ناحیه دندان عقل که معمولا به علت حالت تهوئی که بهشان دست میدهد کمتر مسواک میزنند … وبه این علت است که دندانهای عقل با اینکه دیرتر از همه دندانها در میاید زودتر از بقیه میپوسد ….۲- قسمت هائی که در قوس فکی فرار دارد بخصوص از قسمت داخل به خاطر اینکه مانور دادن در این نواحی سخت میباشد یعنی بیمار قسمت دندانهای عقبی را مسواک میزند و بعد میاد سرغ دندانهای جلوئی و به قوسها فک در ناحیه دندان نیش کمتر توجه میکند…..۳- سطح روئیه زبان که حتما باید مسواک کشیده شود که بی توجهی میشود و لای پرزهای زبان نیز باید تمیز کردد
• معمولا موقع مسواک زدن فکرمان جای دیگری است و به همه چیز فکر میکنیم غیر از مسواک زدن ……؟!!!!!  آقا و خانم جون من موقع مسواک زدن فکرتون به مسواک زدن باشه نه به بدهی هایتان؟! با حواس جمعی مسواک بزنید ببینید که چقدر موثره ….
• متخصصین گفته اند که طول مدت مسواک زدن صحیح بین ۵ الی ۷ دقیقه میباشد ….. محض رضای خدا یک بار وقت بگیرید ببینید چقدر فرز هستید…؟! اگه زیادی فرز هستید بدونید که سرخودتون کلاه گذاشتید؟!
• سعی کنید که بعد از شستن خمیر دندان یک بار هم بدون خمیر و به قول معروف خشک مسواک بزنید